Адабият

Подписаться на эту рубрику по RSS

Алпкаракуш

Көйкап чөлкөмүндө жашоочу канаттуудан "алпкаракуш" элестетилет. Алпкаракуш аябай зор куш экен да, анын түнөгү чынар терек болот имиш. Алпкаракуш учканда, бороон чыгып, кырдан таштар кулап, абдан сүрдүү болот экен. Ал чынар терекке келип конгондо чынар терек жети ийилип жерге тийип зорго калыбына келет имиш.

Кененирээк...

Ажыдаар

"Ажыдаар" кыргыз эл оозеки адабиятындагы мифтик элес болуп, көйкаптагы "жыландын зору" катары кебетеленип, бир илеп тартса бирден адамды бүкүлү жута турган сойлоочу жоо катары элестеткен. "Ажыдаар" көйкаптан жер бетине чыкчу болсо, инсанаттар менен мал-жанга коркунуч, кыргынчылык алып келген.

Кененирээк...

Желмогуз

Кыргыз эл оозеки адабиятында "желмогуз" - Жез тырмак, Жез кемпир, Мастан кемпир деген аталыштарда айтылат, желмогуздар мифтик элестетүүлөрдө төмөнкүдөй үч түрдүү айтылат.

Кененирээк...

Дөөлөр жөнүндө

Кыргыздын мифтик түшүнүгү боюнча, дөөлөр көйкап чөлкөмүн мекендеген адам кебетелүү, бирок тулку бою тоо десе эки буттап жылган тоодой бою бар, жалгыз көздүү, же демейдегидей эле бирок бою, туруму опсуз чоң бир макулук экени элестетилет. Дөө Манас эпосунда мындай сүрөттөлөт

Кененирээк...

Койкап

Кыргыздын мифтик түшүнүгүндө, табиятты, атап айтканда, жерди кыркалай курчап, башы көккө такашып турган тоо кыркасы болот имиш. Ошонун аркы жагы "Көйкап" аталган чөлкөм экен.

Кененирээк...

Пери

"Пери" көктөгү теңирлердин кыздары имиш. Алар жер үстүнө ак куу же сулуу кыз кебетесинде түшүп, чыгуу мүмкүнчүлүгү болот экен. Пери көбүнчө асманда булуттарды кайтарат дейт. Кыргыз эл ооз адабиятынын мифтик элестетүүсүндө пери асманда туруп, жер

Кененирээк...

Мурок суу

Муроктүн суусу өтө ыйык зоокадан таштын бетин жарып чыгат имиш, Муроктүн суусун ичкен жан өлбөйт экен. Ошого "өлбөстүн суусу" деп да айтылат. "Мурок суу" абдан тунук, таза элестеткен.

Кененирээк...